آشنایی با اهرمها و انواع آن
اهرمها یکی از مهمترین ابزارهای ساده در علم فیزیک هستند که به ما کمک میکنند تا کارها را با نیروی کمتر انجام دهیم. در زندگی روزمره، ابزارهای زیادی مانند قیچی، انبردست و الاکلنگ وجود دارند که از اصل اهرم استفاده میکنند.
اهرم چیست؟
اهرم یک میلهی محکم است که میتواند حول یک نقطهی ثابت به نام تکیهگاه بچرخد. با استفاده از اهرم، میتوان یک جسم سنگین را با نیروی کمتر بلند کرد یا حرکت داد.
اجزای اهرم
هر اهرم دارای سه قسمت اصلی است:
- تکیهگاه: نقطهای که اهرم حول آن میچرخد.
- نیروی محرک (ورودی): نیرویی که برای حرکت دادن اهرم اعمال میکنیم.
- نیروی مقاوم (بار): وزنی که میخواهیم جابهجا کنیم.
انواع اهرمها
اهرمها بر اساس محل قرارگیری تکیهگاه، نیروی محرک و نیروی مقاوم به سه دستهی اصلی تقسیم میشوند:
اهرم نوع اول: در این نوع اهرم، تکیهگاه بین نیروی محرک و نیروی مقاوم قرار دارد. مثل الاکلنگ، قیچی و انبردست. در این اهرمها، بسته به محل تکیهگاه، میتوان نیرو را افزایش داد یا جهت حرکت را تغییر داد.
اهرم نوع دوم: در این نوع، نیروی مقاوم بین تکیهگاه و نیروی محرک قرار دارد. مانند فرغون، درِ بطریبازکن و فندقشکن. این نوع اهرم همیشه باعث افزایش نیرو میشود، یعنی با نیروی کم، میتوان اجسام سنگین را بلند کرد.
اهرم نوع سوم: در این اهرم، نیروی محرک بین تکیهگاه و نیروی مقاوم قرار دارد. نمونههایی از این اهرم شامل موچین، جاروی دستی و چوب بیسبال هستند. این نوع اهرمها باعث افزایش سرعت و مسافت حرکت میشوند.
کاربرد اهرمها در زندگی روزمره
اهرمها در ابزارهای زیادی استفاده میشوند. مثلاً در قیچی، انبردست و ناخنگیر، اصل اهرم باعث میشود تا با نیروی کمتر، اجسام را ببریم یا فشار دهیم. در وسایل سنگین مانند فرغون، از اهرم برای بلند کردن بارهای سنگین استفاده میشود.
پرسشها:
1- چرا در اهرم نوع دوم، همیشه مقدار نیرویی که به کار میبریم کمتر از نیروی مقاوم است؟
2- چرا اهرم نوع سوم برای افزایش نیرو مناسب نیست و بیشتر برای افزایش سرعت و دقت به کار میرود؟
- آشنایی با اهرمها
- شناخت انواع اهرمها
ستیا خلیلی
۱۰ دی ۱۴۰۴علی کرمی